مرگ جرج فلوید سیاه پوستی که در اثر رفتار خشن و نژادپرستانه پلیس در شهر مینه سوتا آمریکا جان باخت در حالی که فریاد می کشید نمی تواند نفس بکشد، باعث اعتراضات گسترده و سراسری نه تنها در آمریکا بلکه در دیگر نقاط جهان شد و یک بار دیگر بحث نژادپرستی ساختاری را در پلیس و نظام حقوق و قضایی آمریکا در کانون توجه قرار داد.

مرگ جرج فلوید سیاه پوستی که در اثر رفتار خشن و نژادپرستانه پلیس در شهر مینه سوتا آمریکا جان باخت در حالی که فریاد می کشید نمی تواند نفس بکشد، باعث اعتراضات گسترده و سراسری نه تنها در آمریکا بلکه در دیگر نقاط جهان شد و یک بار دیگر بحث نژادپرستی ساختاری را در پلیس و نظام حقوق و قضایی آمریکا در کانون توجه قرار داد.

در طول تاریخ، تبعیض نژادی یکی از باسابقه ترین و در عین حال ضدبشری ترین تهدید علیه ارزش های بنیادین انسانی محسوب می شود که منجر به محروم ساختن گروهی از انسان ها از یک حق یا امتیاز به دلیل معیارهایی چون جنسیت، تعلق قومی، رنگ پوست و … می شود. در واقع، گسترده تاریخ بشریت آکنده از رفتارهای مبتنی بر تبعیض نژادی بوده است که از یونان باستان تا تاریخ معاصر آمریکا ادامه داشته است.

صريح ترين مفهوم تساوی در برابر قانون، آن است که هيچ فردی به خاطر رنگ يا نژاد مجازات شديدتری متحمل نشود. نژادپرستی به عنوان يک تفکر که دلالت بر فرض وجود سلسله مراتب نژادی دارد، توجيهی برای محروم کردن گروهی يا افرادی از دستيابی به استفاده از منابع، مزايا و امکانات مساوی است. نژادپرستی
ممکن است به طور آگاهانه يا ناآگاهانه در سطوح فردی يا گروهی و در سطح خرده فرهنگ ها به رسميت شناخته شده و به تبعيض منجر شود و به شکل پيشداوری شخصی يا رسمی در مراحل دادرسی کيفری به اجرا درآيد و وارد سياست های کيفری گردد.

نژادپرستی در تاریخ آمریکا

ریشه تاریخی تبعیض نژادی در آمریکا به دوران استعمار باز می گردد. اولین زمینه تبعیض نیز در قانون اساسی ایالات متحده کنفدرال درج شده بود.

کاتبان این قانون که در سال ۱۷۸۷ نوشته شد، ۵۵ مرد سفیدپوست و برده دار بودند که نژاد سفید را نژاد برتر می دانستند. در این قانون که به وضوح حمایت از برده داری درج شده بود، بومیان آمریکا (سرخ پوستان) رسماً از جامعه آمریکا طرد شدند. این تبعیض و نژادپرستی که بر اساس معیارهای اقتصادی و اجتماعی بنا شده بود، به طور گسترده ای در آمریکا توسعه یافت و تا سال ۱۹۶۰ ادامه یافت.

«قوانین جیم کرو» با عنوان «جدا اما برابر» که در سال های ۱۸۷۶ تا ۱۹۶۵ در ایالت های مرزی و جنوبی به اجرا گذاشته شد، اولین قانون نژادپرستی در آمریکا بود که بر اساس آن، همه اماکن عمومی از قبیل مدارس دولتی، اتوبوس، قطار و حتی پارک ها برای سیاه پوستان و سفیدپوستان جدا شدند.
در سال های ۱۸۶۵ تا ۱۸۷۷ نیز با ریاست جمهوری اندرو جکسون نژادپرستی در آمریکا شیوع یافت.

با شروع بحران مالی آمریکا از سال ۱۸۷۳، نژادپرستی تشدید شد، به گونه ای که از سال ۱۸۷۷، سیاه پوستان با خشونت هر چه بیشتری از حق رای محروم و کارگران با بی رحمی استثمار شدند. قوانین طرفدار سفیدپوستان تا دهه ۱۹۶۰ میلادی بار دیگر در جنوب آمریکا حکمفرما شد.
تاسیس حزب کارگری کالیفرنیا از سوی دنیس کرنی در سال ۱۸۷۷، که درخواست ۸ ساعت کار در روز را داشت، نمونه دیگری از ظهور ناسیونالیست های نژادی در پوپولیسم آمریکایی بود. جناح کرنی در سال ۱۸۸۲ کنگره را قانع کردند تا «قانون اخراج چینی ها» را تصویب کند.

این اولین قانون در تاریخ آمریکا بود که اعضای یک ملیت خاص را از ورود به کشور منع می کرد. سپس در دو دهه بعد، اعضای این حزب کمپینی را برای فشار بر کنگره جهت منع مهاجرت تمام ژاپنی ها به کشورشان تشکیل دادند.

یکی از مهم ترین اقدامات انجام شده در آمریکا در زمینه نژادپرستی، کوکلوکس کلان، است که نژادپرستانه ترین سازمان در آمریکا است. این سازمان که در سال ۱۸۶۵ به دست کهنه سربازان ارتش کنفدراسیون آمریکا بنا نهاده شد، بر تفوق و برتری نژاد سفید، ملی گرایی سفید و دیدگاه های ضد مهاجرت تاکید داشت. این گروه در سال ۱۹۲۴ کنگره را وادار به محدود کردن مهاجرت ها از جنوب و شرق اروپا کردند.

قانون همگرایی جنسی در ازدواج نمونه دیگری از پیشینه نژادپرستی در آمریکاست. این قانون در سال ۱۹۲۴ بر این اساس شکل گرفت که هر نژادی باید با هم نژاد و هم طبقه خود ازدواج می کرد. در سال ۱۹۶۷، به دلیل این که یک زن سیاه پوست با یک مرد سفیدپوست در ویرجینیا با هم ازدواج کرده بودند، به یک سال زندان محکوم شدند. این مسئله به قدری در جامعه ی آمریکا بازتاب منفی داشت که در نهایت دیوان عالی آمریکا در سال ۱۹۶۷ قانون همگرایی در ازدواج را فاقد اعتبار دانست.

در دهه ۱۹۵۰ جنبش سیاه پوستان علیه تبعیض نژادی آغاز شد. حادثه بمب گذاری در کلیسایی در شهر بیرمنگام ایالت آلاباما متعلق به آمریکایی های آفریقایی تبار، فشارها برای رفع تبعیض نژادی در آمریکا را تشدید کرد.

در اواسط دهه ۱۹۶۰ شهرهای زیادی در آمریکا صحنه برخوردهای درون شهری بین سیاهان و سفیدها و جناح های سیاسی هوادار آنها بود. دو سال بعد از آن هیأتی حقیقت یاب از سوی رئیس جمهور مسئول بررسی در این خصوص شد.

نتیجه گزارش این هیأت این بود: «کشور ما به سوی تبدیل شدن به دو جامعه همزمان و متشکل از سفیدها و سیاهان حرکت می کند که بین آنها برابری و سنخیتی وجود ندارد». با این وجود وقتی ریچارد نیکسون در انتخابات سال ۱۹۶۸ آمریکا شرکت کرد، یافته های کمیته تحت هدایت کرنر از سوی این سیاستمدار جمهوری خواه و تیم اش، نادیده گرفته شد.

ریچاردسون می گوید: نیکسون موج ضدسیاه محسوس و نامحسوس را در اظهاراتش به راه انداخت که بر نسل های بعدی جمهوری خواه هم اثر گذاشت».

با وجود اینکه تبعیض نژادی در آمریکا در سال ۱۹۶۴ با تصویب «قانون کرنر» از بین رفت، اما کماکان رگه های زیادی از تبعیض در آمریکا دیده می شود.

نژادپرستی در آمریکا؛ رفتار پلیس و نظام حقوقی و قضایی

نژادپرستی در پلیس و حقوقی و قضایی آمریکا

ملاحظه ی  قوانين کيفری بسياری از نظام های حقوقی جهان نشان می دهد كه در جرايم عليه اشخاص حقيقی، نژاد و مذهب قربانی جرم، در تخفيف و تشديد مجازات مؤثر بوده و گاه عامل اصلی تعيين کيفر می باشند.

یکی از نظام های حقوقی که به صراحت به وجود نژادپرستی در آن اذعان دارد، نظام حقوقی و قضایی آمریکا است.

در آمریکا همه می دانند که احتمالات خوب برای سیاهپوستان نصف است و احتمالات بد برایشان ۲ برابر! ازجمله اینکه احتمال شلیک پلیس به فرد سیاهپوست دو برابر یک سفیدپوست است و احتمال محکوم شدنش در دادگاه نیز. سابقه رفتار پلیس هم همواره این باور عمومی را تأیید می کند؛ مثل قتل مایک استوارت در سال ۱۹۸۳ فقط به جرم نقاشی روی دیوار با اسپری رنگ! واقعیت حتی تلخ تر از این حرف هاست. هرسال روزنامه هایی ازجمله واشنگتن پست و گاردین آماری از افراد کشته شده توسط پلیس آمریکا ارائه می دهند که معلوم می شود تعداد سیاهپوستان در میان این کشته ها ۳ تا ۵ برابر تعداد سفیدپوستان است.

از زمان لغو برده داری در سال ۱۸۶۳ یعنی در جریان جنگ داخلی آمریکا – جنگ داخلی آمریکا از سال ۱۸۶۱ تا ۱۸۶۵ به طول انجامید – ساختار قدرت سرمایه داری سفیدپوستان، قوانینی را اجرا کرده است که با هدف ضعیف کردن آمریکایی – آفریقایی ها و جنایتکار نشان دادن آن ها طراحی شده است.

بر اساس آمارهای «ثبت ملی پرونده های معافیت» در آمریکا سیاه پوستان حدود ۵ برابر بیشتر از افراد سفیدپوست به زندان می روند و ۵ برابر بیشتر از سفیدپوستان، بی گناه به تجاوز جنسی محکوم می شوند. آنها ۱۲ برابر بیشتر از سفیدپوستان، اشتباهی محکوم به جرایم مواد مخدر شده اند. آمارهای همین مرکز حاکی از آن است، در حالی که فقط ۱۵ درصد از افرادی که توسط سیاهان کشته شده اند، سفیدپوست بوده اند، اما ۳۱ درصد از افراد سیاه پوست، به اشتباه به جرم قتل سفیدپوستان محکوم شده اند.

سفیدپوستان، قضات و پلیس، قوانین را در آمریکا به گونه ای تفسیر می کنند که رگه هایی از تبعیض نژادی در آن وجود دارد.

ماموران امنیتی آمریکا و نیروی پلیس این کشور در اجرای قانون، نکاهی بدبینانه و تبعیضی درباره سیاه پوستان دارند.

بسیاری از اقدامات امنیتی و بازرسی های پلیس معطوف به جامعه سیاه پوستان است.

قانون «دفاع مرگبار» که بر اساس آن افراد در صورت ورود بدون اجازه «شخص یا اشخاصی به ملک و یا وسیله نقلیه خود و یا حمله شخص متجاوز به خود، می توانند به صورت مسلحانه از خود دفاع کنند»، از مهم ترین قانون هایی است که افراد معمولی و نیروهای پلیس در اجرای آن، تبعیض نژادی اعمال می کنند.

بر اساس این قانون، اگر شخصی جان خود را در خطر ببیند، می تواند به تیراندازی اقدام کند، و بر این اساس، مصونیت قضایی خواهد داشت. این قانون، با دید نامطلوب سفیدپوستان و نیروهای پلیس به مردم سیاه پوست، در سال ۲۰۱۳ به قتل هایی منجر شد که نماد نژادپرستی در جامعه آمریکا به خصوص بین نیروهای پلیس و نیروهای امنیتی است.

بر اساس آمارها، حدود ۱۲ درصد از کل جمعیت آمریکا را سیاه پوستان تشکیل می دهند، در حالی که حدود ۳۱/۹ درصد از کل بازداشتی های این کشور را سیاهان تشکیل می دهند.

نتایج تحقیقات نشان می دهد که سهم آمریکایی های آفریقایی تبار در زندان از سال ۱۹۶۸ تا ۲۰۱۶ تقریباً ۳ برابر شده است و این بیش از ۶ برابر میزان زندانیان سفیدپوست است.

براساس آمار قضایی آمریکا از هر ۳ سیاه پوست، احتمال دارد ۱ نفر در طول عمرش به زندان برود.

هر چند گفته می شود که میزان جرم و جنایت میان سیاهان در آمریکا زیاد است و این خود یکی از عوامل زیاد بودن جمعیت زندانیان سیاه پوست است، اما بسیاری، برخورد تبعیض آمیز پلیس و ماموران امنیتی با آن ها و محاکمه و تفسیر قانون را یکی از عوامل مهم افزایش جمعیت آن ها در زندان ها می دانند. به ماموران پلیس طوری آموزش داده شده است که باید بپذیرند تمام مردان سیاه پوست، صرفاً جنایتکارانی خشن هستند.

این اعتقاد راسخ در رسانه ها در سطح آمریکا و نیز فرهنگ این کشور ترویج داده شده است و در برنامه های آموزشی نیروهای پلیس نیز گنجانده شده است.

منابع(References)

تبعیض نژادی در آمریکا در دوره ریاست جمهوری ترامپ؛ علل، زمینه ها و ارائه راهبردهای تبلیغی – مجید روحی‌دهبنه – پژوهشنامه رسانه بین الملل – شماره چهارم – زمستان – ۱۳۹۸

روز جهانی مبارزه با تبعیض نژادی تفاوت آری ، تبعیض نه – منیژه اخوان – فصلنامه مطالعاتی صیانت از حقوق زنان

نقش نژاد و مذهب قربانی جرم در تعیین مجازات در قوانین کیفری ایران و انگلستان – حجت سبزواری نژاد – مجله حقوقی دادگستری – شماره ۷۱ – پاییز ۱۳۹۸